Türkiye’de modern mobilya tasarımı ve üretiminin öncü isimlerinden içmimar Bediz Koz’un 90 yıllık yaşamı kitap oldu. İzmirli akademisyenler tarafından hazırlanan eser, Koz’un mesleki yolculuğunun yanı sıra Türkiye’nin modern mobilya ve içmimarlık tarihine de ışık tutuyor.
İzmir Ekonomi Üniversitesi (İEÜ) Yayınları tarafından okuyucuyla buluşturulan kitapta; Bediz Koz’un tasarım anlayışı, mobilya ve içmimarlık projeleri, sözlü tarih röportajları, anıları ve mesleki deneyimleri kapsamlı şekilde ele alınıyor. Eser, Bediz Koz’un yaşamı ve tasarım mirasını bir araya getiren ilk kapsamlı çalışmalardan biri olarak dikkat çekiyor.
Bediz Koz’un tasarım mirası kayıt altına alındı
Kitap, Türkiye’de modern mobilya tasarımı ve üretiminin geçirdiği dönüşümü belgelemek amacıyla yürütülen “DATUMM: Dokümantasyon ve Arşivleme Türkiye’de Modern Mobilya” ile “Sözlü Tarihle Türkiye Mobilya ve İçmimarlık Tarihini Okumak” projeleri kapsamında hazırlandı.
Çalışmayı İEÜ İçmimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Deniz Hasırcı, Yaşar Üniversitesi İçmimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Zeynep Tuna Ultav, İEÜ’den Doç. Dr. Deniz Avcı ve Ghent Üniversitesi Öğretim Görevlisi Dr. Melis Örnekoğlu Selçuk kaleme aldı.
Kitap, “Sözlü Tarih Yöntemiyle Türkiye’de Mobilya ve İçmimarlık Tarihini Okumak” serisinin altıncı eseri olarak yayımlandı.
Bediz Koz’a kitabı takdim edildi
Prof. Dr. Deniz Hasırcı ve Prof. Dr. Zeynep Tuna Ultav, Ankara’da yaşamını sürdüren Bediz Koz’u ziyaret ederek hazırlanan kitabı kendisine sundu. Duygusal anların yaşandığı buluşmada Koz, yaşamının ve mesleki birikiminin kitap haline getirilmesinden duyduğu memnuniyeti dile getirerek çalışmada emeği bulunan akademisyenlere teşekkür etti.
Bediz Koz kimdir?
Türkiye’nin modern mobilya ve içmimarlık tarihinde önemli bir yere sahip olan Bediz Koz, mesleki çalışmalarını üretimle bir arada sürdüren öncü tasarımcılardan biri olarak ön plana çıkıyor.
Koz, 1958 yılında eşi Azmi Koz ile Ankara’da Butik A firmasını, ardından da MPD (Mobilya, Planlama ve Dekorasyon) şirketini kurdu.
Meslek hayatı boyunca birçok önemli projeye imza atan Koz, ünlü keman sanatçısı Suna Kan ile besteci ve piyanist Ulvi Cemal Erkin’in evlerinin tasarımını da gerçekleştirdi.
Bediz Koz’un yaşamı sözlü tarih çalışmalarıyla araştırıldı
Kitabın hazırlanması sırasında yalnızca Bediz Koz’un anlatımlarından yararlanılmadı. Araştırmacılar Koz’un müşterileri, çalışma arkadaşları, öğrencileri ve aile üyeleriyle de kapsamlı röportajlar gerçekleştirdi.
Bu görüşmeler çok sayıda görsel belgeyle desteklenerek Koz’un kişisel ve mesleki tarihinin farklı perspektiflerden kayıt altına alınması sağlandı.
Araştırma kapsamında kitapla sınırlı kalınmayarak belgesel film ve uluslararası yayınlar da hazırlandı. Böylece Türkiye’de modern mobilya ve içmimarlık tarihini araştıran akademisyenler, profesyoneller ve öğrenciler için kapsamlı bir kaynak oluşturuldu.
Türkiye’de modern mobilya tarihinde kadın tasarımcıların rolü
Prof. Dr. Deniz Hasırcı, Türkiye’nin modern içmimarlık tarihinde kadınların önemli ve şekillendirici roller üstlendiğine ancak bu katkıların tarihsel kayıtlarda yeterince görünür olmadığına dikkat çekti.
Bediz Koz’un yaşam öyküsünün bu açıdan da önemli bir tanıklık sunduğunu belirten Hasırcı, Koz’un mesleğe yaklaşımı, üretimle kurduğu ilişki ve sürekli yenilik arayışı sayesinde Türkiye tasarım tarihinde özel bir konuma sahip olduğunu ifade etti.
Koz’un deneyimlerinin aynı zamanda bir tasarımcının kültürel birikiminin malzeme seçimine, üretim süreçlerine ve gündelik yaşama nasıl yansıdığını anlamaya yardımcı olduğu vurgulandı.
Genç mobilya ve içmimarlık tasarımcılarına ilham vermesi hedefleniyor
Hazırlanan çalışmanın yalnızca geçmişi belgelemekle sınırlı olmadığı belirtiliyor. Bediz Koz’un cesareti, üretkenliği ve döneminin ötesine geçen tasarım yaklaşımının yeni nesil içmimar ve tasarımcılara da ilham vermesi amaçlanıyor.
Prof. Dr. Hasırcı, Türkiye’de modern mobilya ve içmimarlık tarihine ilişkin kitap serisinin yeni çalışmalarla devam edeceğini belirtti.
Bediz Koz kitabı da böylece yalnızca 90 yıllık bir yaşam hikâyesini anlatan biyografik bir çalışma değil; Türkiye’de modern mobilya tasarımının gelişimini, üretim kültürünü ve içmimarlık tarihini belgeleyen önemli bir arşiv çalışması olarak okuyucuyla buluşuyor.
