Orta Anadolu Mobilya, Kâğıt ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği (OMKO) Başkanı Levent Öztekin, Türk mobilya sektörünün küresel rekabette fiyat odaklı modelden katma değerli üretime yönelmesi gerektiğini belirtti. Öztekin'e göre özgün tasarım, teknoloji, sürdürülebilirlik ve inovasyon önümüzdeki dönemde sektörün ihracat gücünü belirleyen temel unsurlar olacak.
Küresel mobilya sektörü artan maliyetler, yüksek faizler, korumacı ticaret politikaları ve değişen tüketici beklentileriyle yeni bir döneme giriyor. Türk mobilya sektörü ise güçlü üretim altyapısını tasarım ve teknolojiyle birleştirerek dünya pazarındaki konumunu güçlendirmeyi hedefliyor.
OMKO Başkanı Levent Öztekin, sektörün mevcut durumunu ve gelecek beklentilerini değerlendirerek özellikle tasarım ve inovasyona dayalı katma değerli üretimin önemine dikkat çekti.
Küresel mobilya pazarında maliyet baskısı
Orta Doğu'daki gelişmelerin sünger, ahşap ve lojistik maliyetlerini artırdığını belirten Öztekin, dünya genelinde siparişlerin yatay seyrettiğini, sevkiyatlarda gerileme ve stoklarda artış yaşandığını ifade etti.
Artan gümrük tarifeleri ve korumacı ticaret politikaları da sektörün karşı karşıya olduğu sorunlar arasında bulunuyor. Özellikle ABD ve Avrupa'daki yüksek faiz oranlarının konut satışlarını baskılaması, yeni mobilya talebinde yavaşlamaya yol açıyor. Türkiye'de ise üretim ve işçilik maliyetlerindeki yükselişe rağmen sektörün küresel pazardaki payını koruması önemli bir başarı olarak değerlendiriliyor.
Fiyat rekabetinin yerini tasarım alıyor
Öztekin'e göre mobilya sektöründe yalnızca fiyat üzerinden rekabet etmek artık sürdürülebilir bir model olmaktan uzaklaşıyor.
Türk üreticilerinin küresel rakiplerinden ayrışabilmesi için özgün tasarım, inovasyon ve yüksek katma değerli üretime daha fazla ağırlık vermesi gerekiyor.
Teknolojinin tasarımla estetik ve işlevsel biçimde buluşturulmasının ihracatta önemli avantaj yaratacağını belirten Öztekin, inovasyonun mobilya sektörü için yeni fırsat alanları oluşturacağını ifade etti.
Her ihracat pazarının beklentisi farklı
Türk mobilya üreticilerinin önemli avantajlarından biri de farklı ülkelerin beklentilerine hızlı uyum sağlayabilmesi.
Orta Doğu pazarında proje bazlı teslimat, hızlı revizyon ve müşteri ihtiyaçlarına göre üretim öne çıkarken Avrupa'da sürdürülebilirlik ve tasarım daha fazla önem kazanıyor. ABD pazarı ise güvenlik standartları ve lojistik süreçler konusunda daha farklı gereklilikler ortaya koyuyor.
OMKO, bu değişken pazar koşullarına cevap verecek yeni tasarımların geliştirilmesinde gençlerin önemli rol oynayabileceğini düşünüyor.
Çevre dostu mobilya pazarı büyüyor
Sürdürülebilirlik de mobilya sektörünün geleceğini belirleyen başlıklardan biri haline geldi. Öztekin'in paylaştığı tahminlere göre Avrupa ve ABD'deki çevre dostu mobilya pazarı yaklaşık 27,5 milyar dolarlık büyüklüğe ulaşmış durumda. Pazarın yıllık yüzde 5-6 civarında büyüyerek beş yıl içerisinde 35 milyar dolar seviyesini aşması bekleniyor.
Avrupa'daki eko-tasarım düzenlemeleri, ürünlerin izlenebilirliğini sağlayacak Dijital Ürün Pasaportu, tamir edilebilirlik kriterleri, FSC sertifikalı ahşap ve geri dönüştürülmüş malzeme kullanımı gibi başlıklar üreticiler açısından giderek daha önemli hale geliyor.
Türk mobilya üreticileri de karbon ayak izini azaltmak ve çevre dostu ürünlere yönelik artan talebi karşılamak amacıyla enerji ve sürdürülebilirlik yatırımlarını artırıyor.
Akıllı mobilyada hızlı büyüme bekleniyor
Teknolojinin yaşam alanlarına daha fazla dahil olmasıyla akıllı mobilya pazarı da büyüyor. Yaklaşık 5 milyar dolar büyüklüğünde olduğu belirtilen küresel akıllı mobilya pazarının yıllık ortalama yüzde 15 büyüyerek beş yıl içerisinde 9-10 milyar dolar seviyelerine yaklaşacağı tahmin ediliyor.
Yapay zekâ destekli mobilyalar da bu dönüşümün önemli parçalarından biri olarak gösteriliyor. Kullanıcının yatış pozisyonuna göre sertliğini değiştirebilen yataklar, yapay zekâ destekli uyku analiz sistemleri ve entegre şarj teknolojilerine sahip modüler koltuklar yeni nesil ürünler arasında öne çıkıyor.
Yaşlanan nüfus nedeniyle ergonomik ve medikal destek sağlayan ev mobilyalarına, evcil hayvan sahipliğinin artmasıyla da “pet-friendly” tasarımlara yönelik talebin büyüdüğü belirtiliyor.
Genç tasarımcılar ihracat için hazırlanıyor
OMKO tarafından Ticaret Bakanlığı koordinatörlüğü ve Türkiye İhracatçılar Meclisi iş birliğiyle düzenlenen 17. Ulusal Mobilya Tasarım Yarışması, sektörün gelecekteki tasarım gücünü destekleyen projeler arasında yer alıyor.
“Design for Export” sloganıyla gerçekleştirilen yarışmada gençlerden teknolojiyle değişen yaşam alışkanlıklarını doğru analiz eden, kullanıcı odaklı, sürdürülebilir ve yenilikçi projeler geliştirmeleri bekleniyor.
Öztekin, genç tasarımcıların ortaya koyacağı fikirlerin sektörün dijital ve yeşil dönüşümünü birlikte ifade eden İkiz Dönüşüm vizyonuna katkı sağlayacağını belirtti.
Yarışmaya bine yakın tasarım katıldı
17.Ulusal Mobilya Tasarım Yarışması'nın ilk aşaması tamamlandı. Yarışmaya bine yakın tasarım başvururken ikinci aşamaya geçmeye hak kazanan projeler de belirlendi. İlkokul, ortaokul ve lise öğrencilerinin hazırladığı projeler profesyonel tasarımcıların desteğiyle üç boyutlu hale getirilecek. Kazanan projelerin ise Mart 2027'de gerçekleştirilecek ödül töreninde açıklanması planlanıyor.
Genç tasarımcılara 1 milyon TL'ye yakın ödül
Prof. Önder Küçükerman'ın Onursal Jüri Başkanlığını yürüttüğü yarışmanın seçici kurulunda tasarım dünyasından farklı isimler bulunuyor. Toplam 28 ödülün verileceği yarışmada yaklaşık 1 milyon TL ödül dağıtılması planlanıyor.
Dereceye giren genç tasarımcılar ayrıca devlet desteğiyle İtalya ve ABD başta olmak üzere yurt dışındaki çeşitli tasarım ve eğitim kurumlarında eğitim alma fırsatı elde edebilecek. OMKO, yarışmayla gençlerin yaratıcı potansiyelini sektörün üretim gücüyle buluşturarak Türk mobilyasının küresel pazarda fiyat yerine tasarım, teknoloji, sürdürülebilirlik ve yüksek katma değerle rekabet eden bir yapıya ulaşmasını amaçlıyor.
